مرتضى مطهرى

96

مجموعه آثار شهيد مطهرى ( فارسي )

كيفيت استخدام وسيله يكى از مسائلى كه از سيرهء رسول اللَّه صلى الله عليه و آله بايد آموخت كيفيت استخدام وسيله است . انسان اولًا بايد در اهداف خودش يعنى در هدفها مسلمان باشد يعنى هدفش مقدس و عالى و الهى باشد ، و ثانياً بايد در استخدام وسيله براى همان هدفها هم واقعاً مسلمان باشد . بعضى از مردم از نظر هدف مسلمان نيستند ، يعنى در زندگى هدفى جز خورد و خوراك و پوشاك و لذت گرايى ندارند ؛ تنها هدفى كه دربارهء آن فكر مىكنند اين است كه چگونه زندگى كنند كه بيشتر تن آسانى كرده باشند . در حقيقت هدفهاى اينها از حد هدف يك حيوان تجاوز نمىكند . نه تنها مسلمان به اينها نمىشود گفت ، انسان هم به اينها نمىشود گفت . يك انسان از آن جهت كه انسان است بايد ايده‌اى بالاتر از حدود شهوات حيوانى داشته باشد ، و اگر انسان واقعاً مسلمان باشد تمام هدفها در يك كلمه خلاصه مىشود و آن خداست و رضاى حق . در مرحلهء بعد انسان براى هدفهاى پاك و مقدس و عالى خودش ناچار از وسائلى بايد استفاده كند . مسأله‌اى كه مطرح است اين است كه آيا همين كافى است كه هدف ، انسانى باشد و بالاتر اينكه هدف الهى باشد ؟ اگر هدف الهى بود ديگر وسيله فرق نمىكند و از هر وسيله‌اى براى آن هدف مقدس مىتوان استفاده كرد ؟ فرض اين است كه هدف ما هدف مقدسى است . آيا براى هدف مقدس از هر وسيله